Trào ngược dạ dày thực quản là một hiện tượng khá thường gặp ở trẻ nhỏ, lên tới 67% số trẻ 4 tháng tuổi. Đây là một hiện tượng sinh lý không quá nguy hiểm nhưng nếu lâu dài sẽ ảnh hưởng xấu tới sức khỏe của trẻ.

Định nghĩa trào ngược dạ dày thực quản ở trẻ

+ Nếu trẻ chỉ có ói mửa: Ói mửa là sự tống tháo thức ăn trong dạ dày ra miệng

+ Trào ngược dạ dày thực quản: Sự trào ngược không cố ý các chất từ dạ dày lên thực quản, có thể kèm hoặc không kèm ói mửa

Biểu hiện trào ngược dạ dày thực quản ở trẻ

+ Khò khè rất thường gặp, xảy ra khi đêm nằm sữa trào lên thực quản trẻ hít 1 ít vào phổi gây khò khè hoặc viêm phổi tái đi tái lại

trào ngược dạ dày thực quản ở trẻ

khò khè thường gặp ở trẻ bị trào ngược dạ dày thực quản

+ Biểu hiện ngoài thực quản: Trào ngược dạ dày thực quản kéo dài ở trẻ có thể gây lên hen phế quản, ho kéo dài và các bệnh lý tai mũi họng như: Viêm tai giữa, viêm xoang, viêm xoang mạn, viêm thanh quản mạn. Cơ chế chung là do sự trào ngược dịch dạ dày có chứa acid lên thực quản, vào khí phế quản và khoang miệng làm tổn thương niêm mạc những vị trí này, tạo điều kiện cho viêm và sự phát triển của các vi sinh vật có hại. 60% trẻ bị hen phế quản có hiện tượng trào ngược, lúc này điều trị trào ngược dạ dày thực quản tuy không làm tăng lưu lượng khí thở tối đa nhưng giảm được triệu chứng khò khè.

+ Bú kém, bỏ bú, khóc khi bú, nóng rát sau xương ức biểu hiện bằng khó chịu, lăn lộn đôi khi ói ra máu

+ Hiện tượng trào ngược dạ dày thực quản còn gây ra một số biến chứng khác như viêm thanh quản, thở rít, mất tiếng, rối loạn giác ngủ, chậm tăng cân, suy dinh dưỡng

+ Hơn nữa, dạ dày của trẻ thường có kích thước nhỏ và nằm ngang nên sau khi bú (hoặc ăn) thì sữa rất dễ trào ngược lên thực quản nếu mẹ cho bé nằm xuống ngay hoặc cho trẻ bú quá nhiều, lượng sữa lớn hơn dung tích của dạ dày trẻ, nhằm mục đích cho trẻ “tăng cân” nhanh. Để hạn chế tối đa hiện tượng này, các bà mẹ nên cho trẻ bú với số lượng vừa đủ hoặc ngưng cho bú khi thấy trẻ có dấu hiệu “thỏa mãn” sau khi bú hoặc không muốn bú nữa. Sau đó, bế trẻ lên vai mình khoảng 20 – 30 phút, trong thời gian này bà mẹ nên vỗ nhẹ vào lưng trẻ giúp trẻ ợ hơi. Khi đặt trẻ nằm, tốt nhất nên đặt trẻ trên mặt phẳng hơi dốc để dạ dày được nâng cao lên nhằm hạn chế sữa trào ngược lên thực quản

+ Ở những trẻ lớn đã ăn dặm hoặc ăn các thức ăn khác, khi trẻ bệnh các bà mẹ cần lưu ý nên tránh những thức ăn nhiều chất béo khó tiêu như mỡ, nước hầm xương…vì những thức ăn này sẽ làm dạ dày co bóp chậm gây hiện tượng bụng “lình xình” khó tiêu và trẻ dễ nôn trớ. Ở những trẻ nhỏ, chỉ bú sữa và chưa ăn dặm thì bú mẹ là tốt nhất. Tuy nhiên, một số trẻ không có điều kiện bú mẹ hoặc phải dùng sữa công thức thì nên dùng những loại sữa có thời gian lưu lại trong dạ dày ngắn nghĩa là những loại sữa có tác dụng kích thích dạ dày nhanh chóng tống xuất sữa xuống tá tràng để hạn chế hiện tượng trào ngược dạ dày thực quản ở trẻ. Ngày nay trên thị trường đã có loại sữa có bổ sung probiotic Lactobacillus reuteri hay còn gọi là L comfortis. Đây là loại sữa có tác dụng giảm số lần trào ngược dạ dày thực quản và nhanh chóng được tống xuất từ dạ dày xuống ruột nên hạn chế tối đa hiện tượng trào ngược dạ dày thực quản ở trẻ.